الشيخ الكليني (مترجم: اردكانى )

339

تحفة الأولياء (ترجمه أصول كافى) (فارسى)

غير جسم ، كه نه جسم است و نه صورت . نيست خدايى مگر خداى بزرگوار عظيم الشأن كه برتر از همه يا بلند مرتبه است » . 288 / 4 . محمد بن ابى عبداللَّه ، از آن‌كه او را ذكر كرده ، از على بن عباس ، از احمد بن محمد بن ابى نصر ، از محمد بن حكيم روايت كرده است كه گفت : قول هشام بن سالم جواليقى را از براى امام موسى كاظم عليه السلام شرح كردم و گفتار هشام بن حكم را كه خدا جسم است از برايش حكايت نمودم . آن حضرت فرمود كه : « چيزى كه به خداى تبارك و تعالى نمىماند . كدام سخن زشت و ناسزا يا بيهوده‌اى بزرگ‌تر است از گفتار كسى كه وصف مىكند آفريننده همه چيز را به جسم ، يا صورت ، يا به يكى از آفريدگانش ، يا به تحديد و اندازه نمودن ، يا به اعضا كه از براى او عضوها قرار دهد . برتر است خدا از اين عيب كه ايشان مىگويند ؛ برترى بزرگ » . 289 / 5 . على بن محمد روايت كرده و آن را مرفوع ساخته ، از محمد بن فرج رُخَجى كه گفت : عريضه‌اى به خدمت امام موسى كاظم عليه السلام نوشتم و آن حضرت سؤال كردم از آنچه هشام بن حكم در باب جسم و هشام بن سالم در باب صورت گفتند . در جواب نوشت كه : « سرگشتگى سرگردان را واگذار و آن را از خود دور كن . از شرّ شيطان به خدا پناه بر ، كه آنچه دو هشام گفته‌اند ، گفتار حق و درست نيست » ( و مىتواند كه معنى اين باشد كه ، هشام‌ها اين قول را نگفته‌اند و اين بهتانى است كه بر ايشان بسته‌اند ؛ چه هشام‌ها از عدول و رؤساى اصحاب آن حضرت‌اند ) . 290 / 6 . محمد بن ابى عبداللَّه ، از محمد بن اسماعيل ، از حسين بن حسن ، از بكر بن صالح ، از حسن بن سعيد ، از عبداللَّه بن مغيره ، از محمد بن زياد روايت كرده است كه گفت : شنيدم از يونس بن ظَبيان كه مىگفت : بر حضرت امام جعفر صادق عليه السلام داخل شدم و عرض كردم كه : هشام بن حكم ، گفتار بزرگى مىگويد ، مگر آن‌كه من چند كلمه‌اى از آن را از براى تو مختصر مىكنم . گمان كرده است كه خدا جسم است ؛ زيرا كه همهء چيزها بر دو قسم‌اند : يكى جسم و ديگرى ، فعل جسم . و جائز نيست كه صانع عالم ، به معنى فعل باشد و جائز است كه به معنى فاعل باشد ، و فاعل فعل ، جسم است ؛ نظر به انحصارى كه مذكور شد . حضرت صادق عليه السلام فرمود كه : « واى بر او ، آيا ندانسته است كه جسم و صورت ، محدود و متناهىاند كه به اندازه در مىآيند و به پايان مىرسند ، و هرگاه اندازه احتمال داشته باشد ، زياده و نقصان